Отанға қызмет жолында
Өткен аптаның бейсенбісі қаралы хабарымен барша елдің қабырғасын қайыстырды.
Мемлекет басшысының Жарлығымен еліміздің аумағында қаралы күн жарияланды. Каспий теңізіндегі әскери оқу-жаттығу кезінде табиғаттың тосын мінезінен және қауіпсіздіктің сақталмауынан өкінішті жағдай орын алды. 14 сарбаз осынау қателіктердің салдарынан оқу-жаттығу жұмыстары кезінде көз жұмды. Бұл жағдай тек айтуға ғана жеңіл. 14 әулет қара жамылды. Әкелердің зары мен аналар көз жасына кім жауап бере алады? Олар әскерге Отанымызды қорғаймыз деп үлкен патриоттық сезіммен аттанған еді ғой. Тіпті, аз ғана күнде әскердегі мерзімдері аяқталып, ата-ана, бауырларымен сағына қауышқалы тұр еді…
Осы қасіретті хабар қай қазаққа оңай тиді дейсіз!? Баршаның жүрегін тіліп өткені анық. Кеше ғана сапта жүрген батыр жігіттердің бір сәтте келмеске кетуін қалай түсінуге болады? Осы сәт маза бермей, жанымызды қоярға жер таппадық. Жалғыз мен емес, барша ақындардың көңілін толқытып, көз жастарын төктірген секілді. Жұма күнгі таң мезгілінде:
Иә, олар жастар еді жайнаған көп,
Бойларында намысы қайнаған көп.
Әскерге барамыз деп ойлады олар,
Каспиге кетеміз деп ойлаған жоқ!
Үмітпен өткен талай әр жаздар-ай,
Өкініш кеме болып алға озғаны-ай!
Отанды қорғаймын деп үйден кетіп,
Апатқа ұшыраған сарбаздар-ай!!!
Қойғанмен талай жерде көпшігімді,
Атымыз орта жолда көп сүрінді.
Түсінбей дәл осынау көп шығынды,
Баса алмай отырмын өксігімді! деген жыр жолдары жүрегімнен туды.
Қайғылы жағдайды толғанысқа толы жырымен бөліскен ақындар аз емес еді. Содардың ішінде белгілі ақын Динара Мәліктің әр шумағы тіпті жан ауыртарлық. Ол:
Аналардың көзінің жас төккенін,
Әкелердің тауы жерге шөккенін,
Тірі жүріп көрейін ғой, деп пе едім,
Қарт-Каспий-ау, құшақтап ап жібермей,
Жұтып алып, тыншығаның неткенің?
Ажалына аңдап басып қадамын,
Қазақ бала, бұрған екен жанарын,
Орындау да керек басшы талабын:
Тілсіз жауда кетті-ау тіл де қата алмай,
Обалыңды кім өтейді қарағым?
Қанаттарын қомдап енді үйренген,
Батылмын деп, «батырмын» деп сендірген.
Қас-қағым-сәт жарық көріп үлгірген,
Екі аяғын тең басқанда ер болып,
Жерде енді жүре алмасын кім білген?
Енді оларға керек емес ауа да,
Қызғыштайын қоритын кең дала да.
Каспийді де қатыгезге балама:
Адамды адам, жақсы көріп, қорғауға,
Мейірім мен сәуле керек санаға!
Бейбіт күнде жоқтау айтқан аналар,
Жыла, егіл, келмейді енді жоқ, олар!
Бұл күнді де бір мейраммен жаңалар,
Демін бір күн жеткізер деп ұлының,
Ана ғана теңіз маңын жағалар…
Әке ғана көлегейлеп қолымен,
Ұлы кеткен жүз жүреді жолымен.
«Осы жол-ау жетелеген көрі ме-ең…»
Сыбырлайды, кім естісін сыбырын,
Өз ұлының ажалы өз елінен…, – деп толғанады.
Ащы! Ащы да болса, ақиқат. Салғырттықтың кеткені рас.
Ауданымыздың аумағында да ауыр жағдайға жырымен үн қосқан кісілер бар екен. Айтбай Назарбеков ауылынан еңбек ардагері Айман Ноғаева:
«Мөлдіреген мойылдай жас қырандар,
Қалай ғана сендерді ел ұмытар.
Аңыраған ата-анаң , бауырың,
Туған туыс, қазақ елі, қауымым.
Жазғанына бұл тағдырдың не шара,
Боздақтарым кетті ау шіркін шерменде.
Әне -міне, үйге қайтам деп жүрген,
Болмас па еді азамттар келгенде.
Алла ісіне амал бар ма қайтерміз ,
Көнеміз ғой жазғанына маңдайға.
Ар азабын, мұңды күйді шертеміз,
Салғырттықпен жеткізген осы жағдайға.
Қабырғасы қайысады қайғыдан,
Шын жүректен көңіл айтып әр қазақ.
Аман болсын,арты болсын қырсықсыз,
Тағдыр шығар, боллмасыншы енді азап.
Айдың күні аманында қазағым,
Опат болып төрт бірдей боздағың.
Қаралы күн жариялау, ең ауыр,
Бейбіт күнде қиямет,қиын тозағың.
Қасіретті күйді кештім өз басым,
Адам түгіл, тау тас бүгін боздасын.
Кім құрғатар аңыраған шарасыз,
Алтын құрсақ аналардың көз жасын, – деп тебіреніпті.
Бұл ауыр жағдайды Мемлекет басшысы назарында ұстап, қайғы жамылған отбасыларға көңіл айтты. Қорғаныс министрін қызметінен босатып, аталған саладағы жағдай бойынша тексеріс жүргізуге пәрмен берді.
Қапияда қаза болған азаматтарға әскери марапаттар беруге шешім қабылдады.
Осынау қайғылы оқиғаға себепші болған, қателік жіберген барша әскери қызметшілер жазасыз қалмайды.
Мұның барлығы жасалды.
Жалпы, Қорғаныс саласындағы олқылықтар түзелсе дейміз.
Алайда, еңіреген әкенің, аңыраған ананың қайғысын кім жеңілдете алады. Олардың арыстай ұлдарының орнын енді кім толтырады? Осы жағы өте ауыр.
Адам шыдап тұра алмайтын қасірет!
Енді мұндай қасірет елімізде, тіпті әлемде болмасын дейміз. Қорғаныс саласы осы қателіктерден сабақ алып,әскерде қауіпсіздік пен тәртіп нығаяды деп сенеміз. Алайда, қапияда көз жұмған 14 арыстың орны ешқашан толмайды. Ата-ана, бауырларының жүрегіндегі жара ұзақ жылдар бойы жазыла қоймайтыны анық.
Әр отбасы ешқашан қасірет шекпесе екен !
Есет ДОСАЛЫ.
Мойынқұм ауданы