Қазіргі цифрлық технологиялардың қарқынды дамуы сот жүйесіне де елеулі өзгерістер әкелді. Бүгінде азаматтар мен заңды тұлғалар сот отырыстарына қашықтан, онлайн форматта қатысу мүмкіндігіне ие. Бұл сот төрелігінің қолжетімділігін арттырып, уақыт пен қаржы шығындарын азайтуға ықпал етеді.
Онлайн сот отырысы – сот процесіне интернет байланысы арқылы бейне-конференц байланыс жүйесі арқылы қатысу тәсілі. Мұндай мүмкіндік әсіресе басқа қалада немесе өңірде тұратын тараптар үшін, денсаулық жағдайына байланысты сотқа келе алмайтын азаматтар үшін, сондай-ақ төтенше жағдайлар кезінде өте тиімді.
Онлайн қатысудың басты артықшылықтарының бірі – уақыт үнемдеу. Тараптар сот ғимаратына бармай-ақ, өздері орналасқан жерден сот отырысына қосыла алады. Сонымен қатар жол жүру және басқа да қосымша шығындар азаяды. Бұл азаматтардың сотқа жүгіну мүмкіндігін жеңілдетіп, құқықтарын қорғауға қолайлы жағдай жасайды.
Сот отырысына онлайн қатысу үшін қатысушының интернетке қосылған компьютері, ноутбугы немесе смартфоны болуы қажет. Сондай-ақ бейне және дыбыс байланысы дұрыс жұмыс істеуі тиіс. Сот органдары қатысушыларға отырысқа қосылу тәртібі туралы алдын ала ақпарат беріп, қажетті сілтемелерді жолдайды.
Онлайн сот отырыстарының қауіпсіздігіне ерекше назар аударылады. Қатысушылардың жеке басы сәйкестендіріліп, процесс заң талаптарына сәйкес жүргізіледі. Бейнежазба мен хаттама жасау тәртібі дәстүрлі сот отырыстарындағыдай сақталады.
Цифрландыру сот жүйесінің ашықтығы мен тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Онлайн сот отырыстары азаматтардың құқықтарын қорғауды жеңілдетіп қана қоймай, сот төрелігінің заманауи әрі қолжетімді болуына жол ашады. Сондықтан онлайн форматтағы сот отырыстары бүгінгі таңда құқықтық жүйенің маңызды құрамдас бөлігіне айналып отыр.
К.Қабылтай,
Жамбыл облысы мамандандырылған ауданаралық әкімшілік соты
әкімшісінің бас маман-сот отырысының хатшысы
