Қазақстанда жаңартылатын энергия көздерін дамытуға бағытталған жұмыстар қарқын алып келеді. Мемлекет басшысының жаңартылатын энергия көздерінен өндірілетін электр энергиясының көлемін 1,5 есеге арттыру жөніндегі тапсырмасы аясында салада нақты нәтижелер қалыптасты.
2025 жылдың қорытындысы бойынша Қазақстандағы жаңартылатын энергия көздері объектілерінде өндірілген электр энергиясының көлемі 8,6 миллиард кВт/сағатқа жетті. Бұл елдегі электр энергиясы өндірісінің жалпы көлемінің 7 пайызын құрайды. Ал 2022 жылы бұл көрсеткіш 5,11 миллиард кВт/сағат болып, жалпы энергия теңгеріміндегі үлесі 4,5 пайыз деңгейінде болған.
Осылайша, соңғы жылдары жаңартылатын энергия көздерінен өндірілетін электр энергиясының көлемі 1,7 еседен астам артты. Бұл Мемлекет басшысы белгілеген меженің орындалғанын көрсетеді.
Саладағы оң динамикаға жаңартылатын энергия жобаларын іріктеудің аукциондық жүйесі, инвестиция тарту және жаңа энергетикалық нысандарды пайдалануға беру жұмыстары негіз болып отыр. 2025 жылы елімізде жалпы қуаты 503,5 мегаватт болатын 9 ЖЭК нысаны іске қосылды. Ал 2026 жылы жалпы қуаты 245 мегаватт болатын 10 жоба жүзеге асырылуы жоспарланған. Оның ішінде 4 жел электр стансасы, 5 күн электр стансасы және 1 су электр стансасы бар.
Бұл бағытта Жамбыл облысының әлеуеті ерекше. Өңірде күн, жел және су энергетикасын дамытуға қолайлы табиғи және климаттық жағдай қалыптасқан. Бүгінде облыста жалпы қуаты 571,3 мегаватты құрайтын 22 жаңартылатын энергия нысаны жұмыс істейді.
Олардың қатарында жиынтық қуаты 24,4 мегаватты құрайтын 6 су электр стансасы, жалпы қуаты 275,65 мегаватт болатын 10 жел электр стансасы және қуаты 271,25 мегаваттқа жететін 6 күн электр стансасы бар. Бұл көрсеткіштер Жамбыл облысының жаңартылатын энергия көздерін өндіру және пайдалану бойынша республикадағы жетекші өңірлердің бірі екенін көрсетеді.
Өңірдегі жасыл энергетиканың алғашқы жобаларының бірі – Т.Рысқұлов ауданындағы «Қарақыстақ» су электр стансасы. Қарақыстақ ауылдық округінің тау шатқалында орналасқан станса 2013 жылы іске қосылған. Жобаның құны 1 миллиард 7,9 миллион теңгені құрайды, ал жобалық қуаты – 2,3 мегаватт.
«Қарақыстақ» су электр стансасы сағатына 2300 киловатт электр энергиясын өндіруге мүмкіндік береді. Бүгінде стансада 15 адам еңбек етеді. Өндірілген электр энергиясы KEGOC-тың біртұтас энергетикалық жүйесіне беріледі.
Станса – өңірде жаңартылатын энергия көздерін пайдаланудың алғашқы нақты үлгілерінің бірі. Оның жұмысы табиғи ресурстарды тиімді пайдаланумен қатар, қоршаған ортаға түсетін салмақты азайтуға және энергетикалық жүйені әртараптандыруға мүмкіндік береді.
Қазақстанның табиғи ресурстары жаңартылатын энергетиканы дамытуға кең мүмкіндік береді. Ұлан-ғайыр аумақ, күн сәулесінің молдығы, желдің қолайлы режимі және су ресурстарының болуы өңірлерде түрлі жобаларды жүзеге асыруға жағдай жасайды.
Жамбыл облысында да бұл бағыттағы жұмыстар кезең-кезеңімен жалғасуда. Әсіресе су энергетикасының әлеуетін одан әрі пайдалану, жаңа жобаларды іске асыру және өндірілетін электр энергиясының көлемін ұлғайту бағыттарына басымдық берілуде.
Жаңартылатын энергия көздерін дамыту – тек электр энергиясын өндіру көлемін арттыру емес. Бұл сонымен қатар жаңа жұмыс орындарын ашуға, инвестиция тартуға, өңір экономикасын әртараптандыруға және қоршаған ортаны қорғауға мүмкіндік береді.
«Қарақыстақ» су электр стансасы – осы саясаттың өңірдегі алғашқы нәтижелі жобаларының бірі. Ал Жамбыл облысында күн, жел және су энергетикасының қатар дамуы өңірдің «жасыл экономикаға» көшу әлеуетінің жоғары екенін көрсетеді. Жаңартылатын энергия жобаларының көбеюі Қазақстанның тұрақты энергетикалық жүйесін қалыптастырып, экологиялық қауіпсіз болашаққа негіз қалайды.
‘БАҚ Орда’ ақпараттық порталы
